Molenzorg
Bocholt, Limburg
<p>Luisenmolen<br />Luysenmolen<br />Voorste Luysmolen</p>
Foto: Jaak Paredis, 24.02.2008
Naam

Luisenmolen
Luysenmolen
Voorste Luysmolen

Ligging Luysenweg 2
3950 Bocholt

op de Abeek
kadasterperceel B814


toon op kaart
Geo positie 51.184074, 5.629571
Eigenaar Gemeente Bocholt
Gebouwd Voor 1515 / 1884
Type Onderslag watermolen
Functie Korenmolen
Kenmerken Bakstenen gebouw, dwars op de beek
Gevlucht/Rad Metalen onderslagrad
Inrichting 1 steenkoppel, ook elektriciteitsopwekking
Toestand Maalvaardig
Bescherming M: monument, DSG: dorps- en stadsgezicht,
28-12-1994
Molenaar Alex Ballet, Bocholt; e-mail: alex.ballet@lne.vlaanderen.be
Openingstijden Iedere 2de en 4de zondag van de maand, op molendagen

Beschrijving / geschiedenis

De benaming "Luys" is oorspronkelijk een veldnaam, die werd overgedragen op de twee in het Luysgebied gelegen watermolens en tevens op de molenaarsfamilies.
De Voorste Luysmolen werd al voor 1515 vermeld als volmolen om lakens te vollen.
Vanaf de 19de eeuw werd de molen ook ingericht als korenmolen.

Eigenaars na 1840:
-voor 1844, eigenaar: Luijs Petrus en Braeken Helena, landbouwer te Bocholt
- 1857, verkoop: Theunissen Jan, molenaar te Bree
- 1859, verkoop: Luijs Petrus en Braken Helena, landbouwer te Bocholt
- 1863, erfenis: Luijs Petrus (broers en zussen), landbouwer te Bocholt
- 1874, verkoop: Creemers-Luijs Cornelis, landbouwer te Molenbeersel
- 1890: de weduwe en kinderen
- 1916, erfenis: Creemers-Steyven Theodoor, landbouwer te Bree
- 1934, verkoop: Creemers-Aegten Jan (°1902-+1987), landbouwer te Bocholt
- 2000, eigenaar: Vlaamse Landmaatschappij (VLM)
- 2014, eigenaar: Gemeente Bocholt

De Bestendige Deputatie van de provincie Limburg keurde op 29 september 1848 de vastgestelde pegelhoogte van 0,600 meter goed.

In 1884 werd het houten gebouw vervangen door een gebouw van baksteen.
Eigenlijk is de naam van deze molen 'Voorste Luysmolen' omdat er vlakbij ook een 'Achterste Luysmolen' heeft bestaan. Deze molen dateerde uit 1602 en werd in 1926 afgebroken. Het houten gangwerk werd in 1952 of 1953 vervangen door het huidige gietijzeren gangwerk.

In 1965 werd het maalbedrijf stil gezet en trad er verval in. De laatste beroepsmolenaar was Jan Creemers, geboren te Bree op 26 juli 1902 en er overleden op 14 december 1987. Hij was gehuwd met Aldegonda Aegten, geboren te Bocholt op 13 augustus 1898 en en overleden te Bree op 20 april 1993.

De molen onderging in 2000-2002 een maalvaardige restauratie in het kader van een landinrichtingsproject van de Vlaamse Landmaatschappij (VLM). Ontwerpers waren arcitect W. van Hoof uit Eksel die voor het molentechnisch gedeelte werd bijgestaa door molenspecialist Nico Jurgens uit Hoorn (voorheen Valkenswaard).  
De Voorste Luysmolen maakt nu deel uit van een natuureducatief centrum, bij het natuurgebied "De Luysen".
Iedere laatste zondag van de maand is de molen in werking en worden er maaldemonstraties gegeven.

De molen heeft nu één steenkoppel. Vroeger had de molen zelfscherpende stenen (met gaten dus). Deze zijn bij de laatste restauratie door een gewoon steenkoppel vervangen. De molen kan ook een dynamo laten werken die vroeger de molen en het molenhuis van elektriciteit voorzag, thans enkel nog de molen.

Lieven DENEWET, Rob SIMONS & Alex BALLET

<p>Luisenmolen<br />Luysenmolen<br />Voorste Luysmolen</p>

Foto: Hans de Kroon

<p>Luisenmolen<br />Luysenmolen<br />Voorste Luysmolen</p>

Foto: Frans Van Bruaene, Laakdal

<p>Luisenmolen<br />Luysenmolen<br />Voorste Luysmolen</p>

Het interieur. Foto: Paul Bauduin, Molenbeersel

<p>Luisenmolen<br />Luysenmolen<br />Voorste Luysmolen</p>

De molen voor de restauratie. Foto: Karel Verhestraeten, 27.06.1985

<p>Luisenmolen<br />Luysenmolen<br />Voorste Luysmolen</p>

Foto: Archief Gazet van Antwerpen (anno 1952)

Literatuur

Lieven Denewet, "Volmolens in Vlaanderen en Waals-Brabant. Deel 1. Geografische en chronologische inventaris", in: Molenecho's, jg. 1988 (themanummer)
Lieven Denewet, "Vier Vlaamse moleninhuldigingen in het voorjaar 2002" (Rijkevorsel, Massemen, Aartselaar, Bocholt), in: Molenecho's, XXX, 2002, nr. 2, p. 81-82;
Lieven Denewet, "Integratie van molens in Vlaamse landinrichtingsprojecten" (Bocholt, De Moeren, Drongen, Eggewaartskapelle, Zingem, Opitter), in: Molenecho's, XXX, 2002, nr. 2, p. 64-79;
Lieven Denewet, "Inventaris van de Limburgse watermolens met hun pegelhoogtes (1846-1849)", Molenecho's, 39, 2011, nr. 2
"De volmolen van Bocholt opgericht in 1515", in: De Belgische Molenaar, LXII, 1967, p. 325-326;
J. Molemans, "Toponymie van Bocholt", Leuven-Brussel, 1975;
Herman Holemans & Werner Smet, "Limburgse watermolens. Kadastergegevens: 1844-1980", Kinrooi, Studiekring Ons Molenheem, 1985;
Bert Van Doorslaer, "Met de stroom mee of tegen de wind in? Molens in Limburg", Borgloon/Rijkel, Provinciaal Centrum voor Cultureel Erfgoed, 1996.
Bocholter windmolens - Bocholter watermolens, Bokarelo, VII, 1990, p. 18-21.
H. Cuppens & W. Smet, "Limburgse watermolens; Molens op de Aabeek-Bosbeek en Itterbeek", Sint-Niklaas, 1980.
P. Maes, "De geschiedenis van Bree. De gemeente van de oudste tijden tot aan de Franse revolutie", 1952, p. 184.

Persberichten
"Bocholtse molen krijgt toeristisch-natuureducatieve invulling", in: Het Belang van Limburg, 04.03.2001
J. Molemans, "De familienaam Luys", in Limburg, Federatie van de Geschied- en Oudheidkundige Kringen van Limburg, jg. LIV, 1975, afl. 5, p. 221-222. [over de herkomst van de benaming Luys]
"Molenaar aan het werk op Open monumentendag", Het Belang van Limburg, 13.09.2010.
Roger Dreesen, "Vlaamse molendag ook in Bocholt", Het Belang van Limburg, 19.04.2011.
KVH, "Zeven andere landschapsprojecten krijgen ook steun", Het Nieuwsblad, 29.10.2013.
RDR, "Voorste Luysmolen wordt toegangspoort Grenspark Kempen Broek", Het Nieuwsblad, 06.11.2014.
RDR, "Voorste Luysmolen toegangspoort Kempenbroek", Het Belang van Limburg, 03.04.2015.
RDR, "Bocholt. Voorste Luysmolen onthaalpoort Kempenbroek", De Standaard, 22.04.2015, p. 33.
RDr, "Voorste Luysmolen, onthaalpoort Kempenbroek", Het Belang van Limburg, 20.05.2015.


Laatst bijgewerkt: dinsdag 19 juli 2016
Stuur uw teksten over deze molen Stuur een (nieuwe) foto van deze molen  

 

De inhoud van deze pagina's is niet printbaar.

zoek in databasezoek op provincieStuur een e-mail over molen <?=$naam?>, <?=$plaats?>homevorige paginaNaar Verdwenen Molens