Molenzorg
Retie, Antwerpen
<p>Watermolen</p>
Foto: Harmannus Noot, 2006
Naam

Watermolen

Ligging Watermolen 12
2470 Retie

op de Witte Nete (Kleine Nete)
kadasterperceel H 157 (korenmolen)
H 160 (oliemolen)


toon op kaart
GPS-nummer 51° 14' 38.21 N 5° 3' 7.64 E
Eigenaar Staf Stessens-Daems
Gebouwd Voor 1134 / 1658 / 1765
Type Onderslag watermolen
Functie Korenmolen
Kenmerken Wolfsdak
Gevlucht/Rad Metalen onderslagrad met eikenhouden schoepen, diameter 4,5 m.
Inrichting 2 koppels maalstenen
Toestand Maalvaardig
Bescherming M: monument, L: landschap,
4 juli 1975
Molenaar Staf Stessens, tel. 014 37 18 18
Openingstijden Op molendagen en na afspraak

Beschrijving / geschiedenis

Deze graanwatermolen op de Witte Nete (Kleine Nete) werd waarschijnlijk opgericht door de Paters Benedictijnen van de Abdij van Corbie. De juiste datum is onbekend. Zeker is dat deze Noord-Franse abdij reeds in de jaren 775 en 825 in de gemeenten Mol, Balen, Dessel en Retie uitgebreide eigendommen bezat. Over de watermolen hebben we zekerheid vanaf het jaar 1134. In dat jaar was de watermolen eigendom van het adellijk geslacht, de Berthouts van Grimbergen. Dit vermeldt een oud register van het Leenhof van Brabant. We vinden hem vermeld in 1533. Het huidig bakstenen gebouw dateert uit 1756 en vervangt een houten constructie uit 1658.

Voor 1763 werd op de andere oever een oliemolen gebouwd, zodat een dubbelmolen ontstond. Deze oliemolen werd in 1911 ontmanteld en bleef een tijd in gebruik als landgebouw. Deze is nu gesloopt.

Kadasterbeschrijving uit 1827:
(de korenmolen) "heeft eenen omgang en twee paar steenen welke te gelijkertijd kunnen werken gedurende vier maanden in het jaar, hij is in goeden staat maar deszelfs ligging is t'eenemaal ongunstig. De eigenaar de Pestre de la Ferté verhuurt hem aan Lambertus Mullens"
(de oliemolen) "wordt slechts een deel van het jaar gebezigd, bevindt zich in de nabijheid van den graanwatermolen, is in goeden staat, maar ongunstig gelegen. De eigenaar de Pestre de la Ferté verhuurt hem aan Lambetus Mullens

Eigenaars na 1820:
- 1827, eigenaar: de Pestre de la Ferté, huurder-molenaar is Mullens Lambertus
- voor 1834, eigenaar: Van der Schriek-Binst Desire, rentenier te Leuven
- 04.07.1860, verkoop: d'Yve de Bavay - de Bousies Ferdinandus Philibertus Joannes Népomucemus, grondeigenaar te Brussel (notaris Van den Eynde)
- 16.03.1866, erfenis: de weduwe en kinderen (overlijden van Ferdinandus d'Yve de Bavay)
- later, erfenis: de kinderen (overlijden van de weduuwe de Bousies van Ferdinandus d'Yve de Bavay)
- 17.04.1893, deling: a) d'Yve de Bavay-de Geloes d'Elsloo Felix Hyacinth Ghislain, eigenaar te Bois-de-Lessines en b) d'Yve de Bavay Louise Thérèse Ghislaine, eigenares te Brussel (notaris Van Halteren)
- later, erfenis: a) d'Yve de Bavay-de Geloes d'Elsloo Felix Hyacinth Ghislain, de weduwe en kinderen, te Bois-de-Lessines en b) d'Yve de Bavay Louise Thérèse Ghislaine, eigenares te Brussel (overlijden van Felix d'Yve de Bavay)
- 30.05.1905, deling: a) d'Yve de Bavay-de Geloes d'Elsloo Felix Hyacinth Ghislain, de weduwe (voor 1/2 vruchtgebruik), eigenares te Bois-de-Lessines en b) d'Yve de Bavay Alice, eigenares te Bois-de-Lessines (1/2 vruchtgebruik en 1/2 naakte eigendom (notaris Hubert)
- 25.01.1913, verkoop: Quets-Gijs Jan Frans, landbouwer en molenaar te Retie (notaris De Vel)
- 1944, erfenis: de weduwe en kinderen (overlijden van Jan Quets)
- 05.10.1945, erfenis: de kinderen (overlijden van de weduwe Gijs van Jan Quets)
- 30.04.1946, erfenis: Quets Victor Frans Albert ("Bert"), molenaar te Retie (overleden op 02.01.1997) (notaris Poot)
- 1995, verkoop: Stessens Staf, Retie, achterneef van Bert Quets

De watermolen en bijhorende ‘Grote Hoeve' bleven tot aan de Franse Revolutie eigendom van prinsen en graven. In de loop van 1794 komen de Franse sansculottentroepen aan in Retie, en op 20 augustus legerde een sterke afdeling infanteristen en ruiters op de watermolen en de ‘Grote Hoeve'. Een jaar later werd de heerlijkheid Retie opgeheven en ingelijfd, samen met de andere gewesten, bij de Franse Republiek.

De hele 19de eeuw bleef de watermolen en omliggende goederen eigendom van heren - maar dan van een andere orde - met een huuder-molenaar op de watermolen en bijhorende oliemolen.
Op vrijdag 16 maart 1906 gebeurde een ernstig ongeluk. Jan Baptis Goris, de molenmaker van Schoonbroeck, voerde samen met zijn zoon enkele herstellingen uit aan het waterrad, toen dat plotselijk aan het draaien ging.

Baron du Four uit Turnhout verkocht in 1913 de watermolen, de grote hoeve en omliggende goederen aan molenaar Jan Quets uit Retie. Hij had het vertrouwen van de rentmeester van de baron weten te winnen, vandaar dat het hem was gelukt de watermolen te kopen.

Voor de watermolen brak daarmee weer een nieuw tijdperk aan. Quets was een speciale persoonlijkheid, edel en eerlijk, eenvoudig en sociaalvoelend. Als voorzitter van de Molenaarsbond van de Provincie Antwerpen was hij een vurig strijder voor molenaarsbelangen, en bij zijn overlijden in 1944 schreef de pastoor van de parochie een vers voor het doodsprentje. Toendertijd een bewijs van grote achting.

Zijn zoon Bert erfde de watermolen en hield deze tot 1970 actief in bedrijf. Ook hij was een merkwaardige persoonlijkheid, vrijgezel en zeer gehecht aan zijn molen. Nadat hij was gestopt met malen, was Bert nog elke dag op de molen te vinden. Hij had het er zich behaaglijk gemaakt rond een klein kacheltje, waar hij stookte als een duivel. Rond het ‘stoofke' stonden de stoelen klaar voor buren, dorpelingen en andere bezoekers. En ze bleven nooit lang leeg.

De watermolen, maar vooral ook Bert, ademden een speciale sfeer uit. Intuïtief voelde Bert aan wie het al of niet goed met zijn molen voorhad. Zo vertelde hij over een man uit Kasterlee die geregeld op bezoek kwam en plannen had om elektriciteit met de watermolen te ontwikkelen. Hij overhaalde de molenaar voor bezoeken aan andere molens en beloofde dat hij hem een ‘goede oude dag' zou bezorgen. Bert zag dat niet zitten en zei op een dag: „Die man belooft mij de hemel, maar als ik op zijn voorstellen inga kom ik denkelijk in de hel."

Bert Quets overleed op 2 januari 1997. In 1995 verkocht hij de watermolen aan zijn achterneef Staf Stessens, die de molenaarscursus had gevolgd, zijn vertrouwen had weten te winnen en reeds verschillende jaren met de molen maalde. Een grondige restauratie werd voltooid in 2000. De watermolen is geregeld in werking en bij zomerdag vertrekken van daaruit kanotochten op de Kleine Nete. In de mooie landelijke omgeving van dit deel van België is het goed toeven, zowel op als aan het water.

Op 4 juli 1975 werd de molen beschermd als monument en samen met zijn omgeving als dorpsgezicht. Bij de laatste restauratie, voltooid in 2000, werd de kapbedekking in eterniet vervangen door leisteen. Eigenaar-molenaar Staf Stessens, neef van de laatste beroepsmolenaar Albert Quets, laat de watermolen nog regelmatig draaien.

In 2007 werd op de Kleine Nete bij de Watermolen een vistrap aangelegd.

Lieven DENEWET & Heman HOLEMANS

<p>Watermolen</p>

Foto: Harmannus Noot, 2006

<p>Watermolen</p>

Foto: Harmannus Noot, 2006

<p>Watermolen</p>

Foto: Koen Van Beversluys

<p>Watermolen</p>

Prentkaart ca. 1970. Coll. Johnny Carbonnelle, Brakel

<p>Watermolen</p>

Prentkaart Nels. Verzameling Ons Molenheem

Bijlagen

Jaarlijks aantal asomwentelingen
2003: 127.377

Intekendatum: 30.11.2006, 15 u.
Molen: Retie (Antw.), Watermolen, watermolen met metalen onderslagrad met houden schoepen
Bouwheer: Vlaamse Milieumaatschappij, Afd. Operationeel Waterbeheer - buitendienst Antwerpen, Antwerpen
Ontwerper: Soresma nv, Antwerpen (Linda Michiels)
Opdracht: Bouw visdoorgang; perceel 1: bouwkundige werken (aanleg nevengeul, aanleg bekkentrap en plaatsing enkele duikers, kopmuren en uitstroombakken);
cat. B, kl. 2, cat. 01; perceel 2: elektro-mechanische werken (plaatsen en aansluiting 2 schuiven, installatie en aansluiting van de sturing van de schuiven, van peilmeters), onderhoud tijdens de waarborgtermijn; cat. K, o/cat. K1 of P2, kl. 2, cat. 00, 23, 26 of 27
Plaats aanbesteding: Vlaamse Milieumaatschappij, afde. Water, Copernicuslaan 1, bus 2, 2018 Antwerpen
Offertes: Perceel 1: Van Raak Louis bvba, Weelde, €154.595,40; Couwberghs nv, Laakdal, €196.767,90; Heyrman-De Roeck nv, Beveren, €220.679,30; perceel 2: EGD, Dikkelvenne, €185.091,24; Fabricom GTI, Aartselaar, €163.304,21; Deckx Werkhuizen, Dessel, €151.691,34
Toewijzing: Perceel 1: Van Raak Louis bvba, Weelde; perceel 2: Deckx Werkhuizen, Dessel

"Kunstschilder neemt Watermolen in", in: Gazet van Antwerpen, 15.07.2008.
Geen voorwerp of natuurelement is ­veilig voor het schetsboek van Rik Peeters. De Retiese kunstschilder stelt dit ­weekend zijn werken tentoon in de eeuwenoude ­Watermolen van het dorp.
Sommigen krijgen de eenvoudigste koffiepot niet op papier, anderen hebben de lijn en het perspectief van jongs af in de vingers. Tot die laatste categorie behoort Retienaar Rik Peeters, selfmade artiest. "Ik schilder en teken al van kindsbeen af, zonder ooit kunstacademie gevolgd te hebben", vertelt Rik.
"Ik stelde mijn eerste schilderijen tentoon in 1969. In de jaren daarvoor verkocht ik mijn eerste werkjes al. Mijn vrouw, Elvire Raeymaekers, had een kapperszaak. Zij werkte ook in het weekend en dus moest ik op de kinderen letten. Ondertussen maakte ik kleine schilderijtjes die ik ophing in de zaak. Ik heb ze van het eerste tot het laatste verkocht aan de klanten van mijn vrouw."
Logo's
Ook als ontwerper van logo's heeft deze talentrijke man zijn diensten bewezen. Zo komen de logo's van de ­Retiese sportraad, cultuurraad en jeugdsport van zijn hand. "En dan vraag ik me soms af wat Rik zolang in zijn atelier zit te doen", lacht vrouw Elvire.
Rik Peeters stelt zijn werken vanaf dit weekend tentoon in de Watermolen van Retie. De meeste van de schilderijen die je er kan bewonderen of kopen zijn gemaakt met olieverf. Ook aquarel en pastelkrijt komen aan bod. Retie, tussen bloemen en vogels, is de rode draad doorheen de tentoonstelling.
Een bezoekje aan de expo in de Watermolen van Retie kan op 19, 20, 21, 26 en 27 juli. Je kan er telkens terecht van 13u tot 18u.

Maarten Adriaensen, "Cultuurmix in en aan de Watermolen. Opbrengst voor ontwikkelingsprojecten in Congo", in: Het Nieuwsblad, 27.09.2009.
Retie - Volgend weekend, 2, 3 en 4 oktober, is de Watermolen, meer dan ooit the place to be. vzw Zaba-kina presenteert in samenwerking met vzw Den Brand en taverne 't Meulezicht een gevarieerd programma om U tegen te zeggen. En de opbrengst gaat integraal naar het landbouwproject KIVUVU en het weeshuis CREROEA in Congo.
Toneel
Vrijdag 2 en zaterdag 3 oktober om 20 uur brengt het theatergezelschap Kladedder, het toneelstuk 'Simul Terminus': een heerlijk eerlijk, zeer innemend, vaak ontwapenend beeld van het leven van twee bewoners in een rusthuis.
Film
Op zaterdag 3 oktober wordt om 15 uur de film 'Het leven zoals het is in ...Congo!'  van Nicole Vos en Chris Philipsen vertoond. De film is een ode aan het enorme optimisme en het zelfinitiatief van de Congolezen.
Zondagmorgen 4 oktober is er om 8 uur een geleide wandeling met natuurgids, gevolgd door een ontbijtbuffet (enkel ontbijt kan ook!). Voor deze drie activiteiten moet er gereserveerd worden. Dat kan op tel. 0477/972 598 of info@zabakina.be; 0494/109 906 of nicolvos@gmail.com.
Afrikaanse dans en djembe
Zondag 4 oktober kan er vanaf 8 uur de ganse dag een bewegwijzerde route over landelijke wegen in het schilderachtige Retie bewandeld worden. 's Namiddags kan de bezoeker genieten van Afrikaanse djembe en dans. Luc Tureluren start om 14.30 uur met djembe. Om 15.30 uur is er dans door Zacharie Lebolo.
vzw Den Brand
En tijdens CULTUURMIX worden doorlopend creatieve werken van de bewoners van Mol en Herentals van vzw Den Brand tentoongesteld. vzw Den Brand verzorgt dag- en nachtopvang van volwassen personen met een handicap. Zaba-kina wil samen met Den Brand, een actieve bijdrage leveren tot de realisatie van het recht van mensen met een handicap, op deelname aan het sociale en culturele leven.

Chris Philipsen, "Zaba-kina brengt cultuurmix aan de Watermolen", Gazet van Antwerpen, 28.09.2009.
De Watermolen in Retie is vrijdag 2, zaterdag 3 en zondag 4 oktober het toneel voor een heuse Cultuurmix. Zaba-kina vzw verzorgt er een divers en rijk aanbod met o.a.  een verrassende toneelvoorstelling, een film over een rondreis in Congo en een knappe tentoonstelling. Het weekend vindt plaats in het kader van de fondsenwerving voor de financiering van het weeshuis Creroea in Boma, Congo.
Je kan er ook deelnemen aan een geleide natuurwandeling (1,5 uur) of een bewegwijzerde wandelroute van 6 km verkennen. Genieten van een ontbijt op zondagmorgen of zelf eens " kunst maken" tijdens workshops djembe en Afrikaanse dans op zondagnamiddag maken het programma volledig.
Simul Terminus
Vrijdag en zaterdag, telkens om 20 u. brengt het theatergezelschap Kladedder het jongste werk van Eddy Van Ginckel. In Simul Terminus maak je kennis met twee mensen. Hij is 87, zij ook. Beiden verblijven in een rusthuis en ontdekken daar dat ze elkaar 70 jaar geleden ook reeds ontmoetten. Om kennis te maken met dit ontwapenend beeld dat onlangs nog genomineerd werd voor "De kus van het publiek" dien je wel vooraf te reserveren.
Dat geldt ook voor de filmvoorstelling "Het leven zoals het is... Congo", waarin je zaterdag om 15 uur op een no nonsens wijze kennis kan maken met het reisverslag van 14 mensen die tijdens een 23-daagse rondreis Congo ontdekken zoals het is. Enkele duizenden mensen genoten reeds eerder van deze "road movie" die ook al in heel wat scholen te bekijken viel.
Wandelen en dansen
Natuurliefhebbers kunnen zondagochtend om 8 u op stap voor een wandeling met gids door de natuur. Nadien kunnen de wandelaars aan de Watermolen genieten van een ontbijt. Wie liever zelfstandig enkele mooie hoekjes van Retie ontdekt, kan gans de dag aan De Watermolen vertrekken voor een tocht van 6 km.
Zondagnamiddag kan je bovendien ook nog gratis deelnemen aan een initiatie djembe en/of dansen, terwijl leden van de vzw Den Brand hun creatieve werkstukken ten toon stellen.
Praktisch
Alle activiteiten van de Cultuurmix vinden vrijdag 2, zaterdag 3 en zondag 4 oktober plaats in en rond de Watermolen van Retie.
Reserveren voor de deelactiviteiten kan via 0494 10 99 06 of 0477 97 25 98. Het gedetailleerde programma van de Cultuurmix kan je hiernog eens nalezen.

"Vissen zwemmen van Schelde tot in Mol", Gazet van Antwerpen, 24.11.2009.
Goed nieuws voor riviervissen: een nieuwe vistrap aan de watermolen laat ze straks onbelemmerd vanaf Terneuzen tot aan de bovenloop van de Kleine Nete in Mol zwemmen. De vistrap van de Vlaamse Milieumaatschappij (VMM) bij de sluiskuil in de pittoreske omgeving van de watermolen in Grobbendonk haalt de belemmering weg die de sluis opwerpt voor migrerende vissoorten. Die willen vanaf de Schelde het rivierbeken van de Kleine Nete optrekken, maar raken niet verder dan Vorselaar. Door het omzeilen van de barrière die de sluis opwerpt, zullen vissoorten nu de Kleine Nete en Aa kunnen opzwemmen tot in de bovenlopen, want na de eerder aangelegde vistrappen bij de stuw in Herentals en de watermolen in Retie zorgt deze ‘missing link' er nu voor dat hen geen strobreed meer in de weg wordt gelegd.

EMA, "Natuurreservaat Den Haring is ‘zo mager als een haring'", De Standaard, 19.02.2009.
RETIE - Den Haring, zo heet het nieuwe natuurreservaat dat vzw Natuurpunt aankocht in de omgeving van de watermolen in Retie. De naam slaat op de natte en onvruchtbare ondergrond van het gebied. ‘De grond is zo mager als een haring', zegt Danny Van der Veken van Natuurpunt Wamp & Neten, de lokale afdeling in Arendonk en Retie.

Maarten Adriaensen, "Reties erfgoed in de kijker", Het Nieuwsblad, 07.04.2010.
Retie - De dienst toerisme-VVV heeft met steun van de provincie bij een aantal monumenten erfgoedborden geplaatst. Het zijn fraaie borden met daarop een (oude) foto van het momument en zijn omgeving. Zo krijg je ook een beeld van de veranderingen die de laatste tientallen jaren hebben plaatsgevonden. Bij de foto is ook een uitgebreide historische verklarende tekst gevoegd.
Deze erfgoedborden vind je o.a. bij de lindeboom, de watermolen en ook op de plek waar vroeger een olieslagmolen stond.

Maarten Adriaensen, "Wandelpad in uniek natuurgebied KomeNete!", Het Nieuwsblad, 23.08.2010.
Retie - Op zondag 29 augustus om 10 uur opent Natuurpunt een nieuw wandelpad in de vallei van de Witte en Zwarte Nete, vlakbij de watermolen van Retie.
Natuurpunt slaagde erin heel wat hectaren te verwerven in 'Den Haring' , 'De Weense Putten' en 'De Koeibemdekens', een magnifiek Kempens natuurgebied  met een rijk verleden en een bijzondere aantrekkingskracht op de mens.
Een prachtig wandelpad werd met steun van de gemeente aangelegd in de rand van het gebied. Vlakbij de historische watermolen kunnen wandelaars nu genieten van het gevarieerde rivierlandschap met mysterieuze broekbossen, bloemrijke hooilanden en kletsnatte moerassen.
Er staan volgende zondag nog een heleboel andere boeiende natuurhappenings op het program, gaande van kanotochten, kennismaking met de vistrap tot biologisch wateronderzoek. In de watermolen is er een natuurhistorische tentoonstelling met foto's uit de jaren 1940 en 1950 van Henri Van Den Wildenbergh, een der vroegere eigenaars van het gebied.

EMA, "Gemeentelijke subsidie van 22.939 euro voor Natuurpunt", in: Het Nieuwsblad, 01.10.2010.
Retie - Welgeteld 239.395 euro betaalde vzw Natuurpunt voor de aankoop van de Witte Netevallei, een prachtig natuurgebied van 16 hectare aan de Watermolen. De vzw krijgt daarvoor een gemeentelijke subsidie van 22.939 euro. Dat besliste de gemeenteraad.

Maarten Adriaensen, "Een uniek natuurgebied. Plannen voor de Witte Netevallei", Het Nieuwsblad, 13.11.2010.
Retie - Op een infovergadering voor aanpalende grondeigenaars en buurtbewoners, hebben vertegenwoordigers van Natuurpunt en schepen voor milieu David Staes, toelichting gegeven bij de plannen voor de Wite Netevallei.
Het gebied bezit hoge natuurwaarden door de aanwezigheid van leemlagen, veengronden, broekbossen, een rijke flora en de restanten van een paraboolduin.
Bovendien sluit het aan bij het beschermde landschap van de watermolen. De erkenningsprocedure als natuurgebied is momenteel ongeveer afgerond. Het is nu wachten op de beslissing van de minister.
De begaanbaarheid van het huidige wandelpad zal verbeterd worden door de aanleg van knuppelpaden. Op enkele plaatsen, o.a. bij de samenvloeiing van de Witte en de Zwarte Nete, worden kijkplatforms aangebracht.
Natuurpunt wil aan het wandelpad ook een natuurhistorische dimensie geven. De vroegere eigenaar, de familie Van den Wildenbergh, schonk aan de heemkring Zeven Neten, een reeks foto's van het gebied uit de jaren 40, 50. Uitvergrote foto's zullen op de plaatsen waar ze vroeger genomen werden, aangebracht worden. Op die manier wordt de evolutie van het landschap duidelijk.
Tot slot deed Natuurpunt een oproep tot de buurtbewoners om inlichtingen, anekdotes over het gebied te verstrekken of om zich als plaatselijke gids te melden.

De Denderbode, 22 maart 1906
Retie. Vrijdag had te Rethy een ongeval plaats dat in den omtrek veel ontroering wekte. Aan het wiel van den watermolen van Rethy moesten eenige herstellingen gedaan worden. Jan Baptis Goris, de molenmaker van Schoonbroeck, was met zijnen zoon met dit werk bezig.

Maarten Adriaensen, "Terug naar de toekomst in de Witte Netevallei", Het Nieuwsblad, 02.07.2011.
Ret!e - Regio Midden-Kempen heeft het project ‘Terug naar de toekomst' in de buurt van de watermolen van Retie goedgekeurd. Natuurpunt kan rekenen op ongeveer 50.000 euro steun vanwege Europa, Vlaanderen en de provincie Antwerpen.
Het prachtige wandelpad langs de Witte Nete en door de Beverdonkse heide wordt uitgebouwd tot een natuurhistorisch unicum in Vlaanderen.
Een aantal infoborden worden geplaatst en een brochure wordt uitgegeven met exact te lokaliseren foto's uit de jaren 1940-1950. Dankzij de heemkring Zeven Neten heeft men de beschikking over foto's gemaakt door Henri Van den Wildenbergh, een vroegere eigenaar van het natuurgebied. De foto's maken de evolutie van het landschap gedurende de laatste 60, 70 jaar duidelijk en hebben betrekking op landbouw, bosbouw, natuurbehoud en erfgoed.
In de Weense Putten worden ongeveer 460 m knuppelpaden en een uitkijkplatform op de oever van de Witte Nete gebouwd. Ook komt er een wandelbrug over een zijarm van de rivier, de zgn. slagmolenarm.
In het voorjaar van 2012 wordt bovendien een cursus ‘Kempense landschapsgids' georganiseerd, die als leidraad het boek ‘Retie-Veranderend Landschap' zal gebruiken, een boek dat eveneens met steun van de Leaderregio ‘Midden-Kempen' werd uitgegeven.

MAR, “Van de watermolen recht natuurgebied Witte Netevallei in., Het Nieuwsblad, 03.02.2012.
Velling canadabos voor toegang tot natuurgebied in Retie". Foto Pim
Retie - In opdracht van Natuurpunt is een aannemer begonnen met de velling van een canadabos op de oever van de Witte Nete, tegenover de beschermde watermolen van Retie.
Deze werken zijn een eerste fase van de herinrichting van de Witte Netevallei. Een rechtstreekse toegang van de watermolensite tot het natuurgebied wordt op die manier mogelijk gemaakt.
Later volgen ook nog de aanleg van knuppelpaden, uitkijkplatforms en een bruggetje over een zijtak van de Witte Nete, de zgn. slagmolenarm.
Bij het Leaderproject 'Terug naar de toekomst' van Natuurpunt, hoort ook het plaatsen van een aantal uitvergrote foto's uit de jaren 40-50, precies op de plekken waar ze werden genomen.

PKK, "Vistrap aan Hinnekensbergen is klaar", Het Nieuwsblad, 15.12.2012.
De vistrap helpt het visbestand op peil te houden of te doen aangroeien. Foto PKK
Kasterlee- Arbeiders van het gespecialiseerde bedrijf Kennes uit Hoogstraten hebben de vistrap op de Kleine Nete, ter hoogte van Hinnekensbergen, afgewerkt.
Zo'n vistrap is een passage waarlangs vissen stroomopwaarts kunnen zwemmen om te paaien en te rusten. In het kader van de ruilverkavelingen uit de vorige eeuw werden op de Kleine Nete heel wat waterstuwen geplaatst om de stroming van de rechtgetrokken rivieren te beperken. Om het visbestand op peil te houden, moeten de vissen stroomopwaarts kunnen zwemmen, op zoek naar paaiplaatsen. Maar de waterstuwen bleken voor de vissen onoverkomelijke hindernissen. Daarom realiseerden het provinciebestuur en het agentschap voor natuur en bos (ANB) tussen de watermolen van Retie en de stuw in Grobbendonk een hele reeks vistrappen. Aan Hinnekensbergen in Kasterlee, achter de watermolen van Houtum, begonnen arbeiders deze zomer aan de bouw van een korte bekkentrap met twintig opeenvolgende drempels. Vissen kunnen zo van in de kom achter de watermolen van Houtum verder de rivier op zwemmen. Deze vistrap is voorlopig de laatste schakel in de oplossing van ‘vismigratieknelpunten' op de Kleine Nete. Er zouden nu zo'n twintig vissoorten rondzwemmen.

Eddy Meulemans, "Inbrekers forceren deur in huis aan Watermolen", Het Nieuwsblad, 12.01.2013.
Retie - In een woning aan de Watermolen in Retie werd vrijdag om 10.23 uur een inbraak vastgesteld. Dieven forceerden de deur, maar gingen weer weg zonder buit.

Sofie Verheyen, "Schuilhut", Gazet van Antwerpen, 10.04.2013.
Natuurpunt diende een aanvraag tot stedenbouwkundige vergunning in bij de gemeente. Natuurpunt wil graag een schuilhut plaatsen in het gebied van de Retiese Watermolen. Bezwaren kunnen worden ingediend bij het college van burgemeester en schepenen voor 5 mei.

Eddy Meulemans, "Nonkel Jef wordt peter van culinaire fietsroute in Retie, Balen en Dessel", Het Nieuwsblad, 20.12.2014.
Niemand minder dan Nonkel Jef kwam langs in De Watermolen in Retie om de hoofdprijs uit te rijken aan Dirk Verbijlen: een elektrische fiets. Foto: ema
Retie / Balen / Dessel - Drie horecazaken in Retie, Balen en Dessel, die elk met de letter ‘W’ beginnen, hebben samen een unieke culinaire fietsroute ontwikkeld: de WWW-fietsroute.
De WWW-fietsroute is een initiatief van drie bekende Kempense brasseries: Watermolen in Retie, Waterhoek in Balen en Witte Haas in Dessel. Sinds begin dit jaar kun je vanuit elk van de drie tavernes een fietsroute van 48 kilometer volgen, langs de knooppunten van het fietsroutenetwerk, en tegelijk genieten van een driegangenmenu. Het arrangement kost 25 euro en bevat een kaaskroket, een hoofdgerecht van varkenshaasje of kabeljauw en een chocoladedessert.
Aan de WWW-fietsroute is ook een wedstrijd verbonden, waarbij je onderweg enkele vragen moet oplossen. De prijsuitreiking vond donderdagavond plaats in taverne De Watermolen in Retie. Niemand minder dan Nonkel Jef, bekend van de gelijknamige tv-serie op VTM, kwam langs om de hoofdprijs te overhandigen aan de winnaar: een nieuwe elektrische fiets. Een andere leuke prijs was een 'frietfeest van 400 euro'.
Nonkel Jef is ook de nieuwe peter van de route.

 

Literatuur

H. Holemans & P.J. Lemmens, "Molens der Noorder- en Oosterkempen", Nieuwkerken, 1980.
Frans J.B. Dirks, "Watermolens van de provincie Antwerpen", Antwerpen, 1990;
E. D(e) K(inderen), "De watermolen van Retie: een loflied aan de Kempen", in: De Belgische Molenaar, LXXI, 1976, nr. 10 (22 mei), p. 150-152;
A. Vermeire & E. Sneyers, "De molens van Retie: Retie-watermolen", in: De Zuiderkempen, XI, 1940, nr. 4, p. 62-63;
F. Brouwers, "De toekomst van een verleden. Levende molens in de provincie Antwerpen", s.l., Levende Molens Werkgroep Kempen-Antwerpen, (1997);
Jozef Sneyers, "Retiese molens vroeger en nu", Retie, Levende Molens, 1988, 48 p.;
Edward Sneyers, "Bijdrage tot de geschiedenis van Retie", Retie, De berk, 1949;
Paul Hendriks, "De watermolens. 10. Retie", in: P. Hendriks & R. Hoeben, "Provincie Antwerpen, wind- en watermolens", Antwerpen, 1978, p. 30;
"Hoe oud is de watermolen van Retie?" in: De Belgische Molenaar, jg. 50, nr. 24 (5 okt. 1955), p. 368-370;
E. D(e) K(inderen), "Restauratieperikelen en de molen van Retie", in: De Belgische Molenaar, jg. 76, nr. 11 (7 juni 1981), p. 159-160;
F.J.B. Dirks, "De watermolen van Retie. (Portret van een draaiende molen)", in: Natuur- en Stedeschoon, jg. 56 (1987), nr. 1 (ja.-febr.), p. 15-17, ill.;
Els De Kinderen, "Molenwerking te Retie: een voorbeeld ter navolging", in De Belgische Molenaar en Levende Molens, jg. 77 (1982), nr. 10 (oktober), p. 215-216, ill.
E. De Kinderen, "Watermolen van Retie", in: De Molenaar (NL), 03.07.2003.
Holemans Hermans, "Wind- en watermolens van de provincie Antwerpen. Kadastergegevens 1835-1990. Deel 3. Gemeenten P-Z", Opwijk, Studiekring Ons Molenheem, 2011.

Persberichten
Maarten Adriaensen, "Cultuurmix in en aan de Watermolen. Opbrengst voor ontwikkelingsprojecten in Congo", in: Het Nieuwsblad, 27.09.2009.
Chris Philipsen, "Zaba-kina brengt cultuurmix aan de Watermolen", Gazet van Antwerpen, 28.09.2009.
"Kunstschilder neemt Watermolen in", in: Gazet van Antwerpen, 15.07.2008.
"Vissen zwemmen van Schelde tot in Mol", Gazet van Antwerpen, 24.11.2009.
EMA, "Natuurreservaat Den Haring is ‘zo mager als een haring'", De Standaard, 19.02.2009.
Maarten Adriaensen, "Reties erfgoed in de kijker", Het Nieuwsblad, 07.04.2010.
Maarten Adriaensen, "Wandelpad in uniek natuurgebied KomeNete!", Het Nieuwsblad, 23.08.2010.
EMA, "Gemeentelijke subsidie van 22.939 euro voor Natuurpunt", in: Het Nieuwsblad, 01.10.2010.
Maarten Adriaensen, "Een uniek natuurgebied. Plannen voor de Witte Netevallei", Het Nieuwsblad, 13.11.2010.
Maarten Adriaensen, "Terug naar de toekomst in de Witte Netevallei", Het Nieuwsblad, 02.07.2011.
MAR, “Van de watermolen recht natuurgebied Witte Netevallei in., Het Nieuwsblad, 03.02.2012.
PKK, "Vistrap aan Hinnekensbergen is klaar", Het Nieuwsblad, 15.12.2012.
Eddy Meulemans, "Inbrekers forceren deur in huis aan Watermolen", Het Nieuwsblad, 12.01.2013.
Sofie Verheyen, "Schuilhut", Gazet van Antwerpen, 10.04.2013.
Eddy Meulemans, "Nonkel Jef wordt peter van culinaire fietsroute in Retie, Balen en Dessel", Het Nieuwsblad, 20.12.2014.


Laatst bijgewerkt: zaterdag 27 juni 2015
Stuur uw teksten over deze molen Stuur een (nieuwe) foto van deze molen  

 

De inhoud van deze pagina's is niet printbaar.

zoek in databasezoek op provincieStuur een e-mail over molen <?=$naam?>, <?=$plaats?>homevorige paginaNaar Verdwenen Molens