Molenzorg
Weelde (Ravels), Antwerpen
Naam

Arbeid Adelt
Molen Verheyen

Ligging Torenstraat 12
2381 Weelde (Ravels)

noordzijde
nabij Koning Albertstraat
kadasterperceel D318b


toon op kaart
GPS-nummer 51.242805, 4.593121
Eigenaar Gemeente Ravels
Gebouwd 1850 / 1906 (herinrichting na brand)
Type Stenen stellingmolen
Functie Korenmolen, oliemolen
Kenmerken Thans enkel korenmolen; geheel gietijzeren molenas
Gevlucht/Rad Gelast, 26 meter
Inrichting 3 steenkoppels op wind; 6 steenkoppels met Ruston-dieselmotor
Toestand Maalvaardig
Bescherming M: monument,
28 mei 1962
Molenaar Leden van Molenkring Arbeid Adelt vzw (MKAA): Gerard Leemans, Weelde, tel.: 014.656117; Kees Strijbosch, Herwig Mertens, Toon Vinckx, Chris Raskin, Jan Van de Pol, Jos Koeken
Openingstijden Maalt op donderdagavond (18-22 uur) en zondagmorgen (8 u. 30 - 12 u.). Info: Patrick Vloemans, secretaris Molenkring Arbeid Adelt, tel. 014 657743, e-mail info@grafics.be
<p>Arbeid Adelt<br />Molen Verheyen</p>

Foto: Patrick Vloemans, 26.01.2009  

Beschrijving / geschiedenis

De Molen Arbeid Adelt is een stenen korenwindmolen (destijds ook oliemolen), type stellingmolen, gelegen aan de noordzijde van de Torenstraat (nr. 12), nabij de Koning Albertstraat, dicht bij de Sint-Michielskerk. Aanpalend is er een mechanische maalderij met dieselmotor.

De molen werd gebouwd in 1850 door de bekende molenbouwer Van Himbergen als koren- en oliemolen. Bouwheer was Jan-Baptist Bax-Pelckmans, olieslager uit Weelde, die het perceel al sinds 1835 bezat. Het bouwjaar 1850 staat te lezen in contrasterende, witte bakstenen bovenin de molenromp. De molen staat nog niet aangeduid op de topografische kaart van Ph. Vandermaelen die kort na 1850 werd opgemaakt.

De olieslagmolen op het gelijkvloers brandde in 1906 uit, maar de schade werd hersteld door de molenbouwers Goris en Vosters.

De kap en de wieken werden in 1921 in een hevige storm afgerukt, maar de schade werd onmiddellijk hersteld.

De windmolen werd in 1936 stilgelegd en het malen werd overgenomen door de nog bestaande dieselmotor in het bijgebouw.

Weelde vierde in 1951 feest ter gelegenheid van een dubbel eeuwfeest: de molen en de molenarin Angelina Van de Wouwer.

De molen werd bij koninklijk besluit van 28 mei 1962 beschermd als monument. Hij werd in 1966 hersteld door J. Caers uit Retie onder leiding van J. Schellekens. De gebroeders Caers uit Retie voerden in 1979 een nieuwe restauratie uit onder leiding van architect Lou Jansen uit Turnhout?

De gemeente Ravels kocht de molen in 1989 aan. De gemeenteraad keurde in januari 1993 het restauratieplan goed. In 1993-1994 werden restauratie- en in 1996 onderhoudswerken uitgevoerd.  

Thomaes Molenbouw nv uit Beveren-Roeselare vernieuwde in 2008 de gaanderij. Als houtsoort werd bilinga gebruikt en de verticale schoren werden vervangen door schuine stekers, zoals het oorspronkelijk was. In december 2008 werd het bijgebouw, waarin zich onder meer de van 1936 stammende dieselmotor en een maalkoppel bevinden, van de heemkundekring overgedragen aan de Molenkring "Arbeid Adelt". De vrijwillige molenaars van deze Molenkring malen op donderdagavond en zondagmorgen.

De Molenkring Weelde vzw ontving op 20 juni 2009 € 86.735 subsidie van het Europees Leaderproject "Molen Arbeid Adelt" binnen het Leadergebied MarkAante Kempen van de provincie Antwerpen, programma  Plattelandsontwikkeling voor: het instandhouden van het archeologisch en landelijk erfgoed voor bezoekers en toeristen; opleidingen voor molenaars en restauratie van een aantal molens en dieselmotor. De voorstelling gebeurt op 4 en 5 september 2010. Er is thans een vernieuwde maalderij met ontvangst- & tentoonstellingsruimte,  een educatief,  stage- & opleidingscentrum voor molenaars met zes nieuwe molens, mechanisch aangedreven door een dieselmotor (HR6 Ruston) voor ambachtelijk gemaal. In 2011 worden nieuwe onderhoudswerken uitgevoerd door molenmaker Dirk Peusens uit Merelbeke.

Bouwkundige en molentechnische beschrijving (Agentschap Onroerend Erfgoed)

-A. Windmolen
Conische bakstenen romp met korfboogpoort, rondboogvensters en jaarcijfers 1850 in contrasterend metselwerk onder wolfsdak (roofingleien) met nok van kruis naar staart.
- Thans opnieuw klassieke houten stelling met schuine schoren; vroeger tijdelijk deels op verticale schoren en deels op een bijgebouw.
- Vernieuwde staartbalk met lange en korte spruit, schoren en vernieuwd stalen kruiwiel op de stelling.
- Vernieuwde geklinknagelde stalen potroeden met houten windborden en hekwerk, 26 meter
- Begane grond met tussenzolder en houten steektrap. Koekenbreker.
- Meelzolder met drie meelschuiven, bascule en kleine houten lessenaar; met ijzeren I-balken ondersteunde zoldering.
- Steenzolder met drie koppels maalstenen.
- Luizolder met twee hijsraderen waarvan één gemonteerd op de koning voor het hijsen van de zakken en één houten, manueel te bedienen rad met ijzeren gaffels voor het neerlaten ervan.
- Kap- of smeerzolder met gietijzeren molenas: een hergebruikte Nederlandse Prins van Oranje-as nummer 114* uit 1878 (het 4de cijfer is verborgen; is wellicht een 2, bron: assenbestand Leo Middelkoop);
vangrad met inscripties, onder meer 1979 en F. Caers en zonen, vangtrommel
Engels kruiwerk.

B. Mechanische maalderij
Verankerd bakstenen maalderijgebouw met jaartal 1940 en opschrift "Arbeid Adelt" in contrasterend metselwerk; volumes van twee of één bouwlaag onder zadel- en plat dak, met punt- en lijstgevel, segmentboogvensters, rechthoekige deur en dito laadluik.
Nog aanwezige dieselmotor met één cilinder, fabrikaat van de firma Ruston & Hornsby Ltd., Lincoln England, van 1935. Zes steenkoppels.

Opeenvolgende eigenaars:
- 1850, opbouw: Bax-Pelckmans Jan-Baptist (hij bezit het perceel sinds 16.08.1835), olieslager te Weelde (bouwing van een graan- en oliewindmolen op onbebouwde grond)
- later, erfenis: de weduwe (overlijden van Jan-Baptist Bax)
- 07.11.1872, verkoop: Verheyen-Dries Lodewijk, molenaar te Weelde - hij was afkomstig van de houten Weeldemolen (notarissen Noten en Wouters)
- 08.11.1885, erfenis: de weduwe en kinderen (overlijden van Lodewijk Verheyen)
- 26.09.1895, verkoop: Verheyen-Van de Wouwer Charles, molenaar te Weelde (notarissen Gilles en Boone)
- 17.10.1914, erfenis: de weduwe (Angelina Van de Wouwer) en kinderen (overlijden van Charles Verheyen)
- 23.08.1953, erfenis: a) Verheyen Maria Ludovica, zonder beroep te Weelde en b) Verheyen-Peeraer Jan-Baptist, molenaar te Weelde (overlijden van de weduwe Angelina Van de Wouwer)
- 04.11.1957, erfenis: a) Verheyen Maria Ludovica (voor 1/2 volle eigendom + 1/2 naakte eigendom), zonder beroep te Weelde en b) Verheyen-Peeraer Jan-Baptist, de weduwe (voor 1/2 vruchtgebruik) (overlijden van Jan-Baptist Peeraer)
- 06.11.1963, erfenis: Verheyen-Peeraer Jan-Baptist ("Jos"), de weduwe (overlijden van Ludovica Verheyen)
- 1989, aankoop: gemeente Ravels

Lieven DENEWET & Herman HOLEMANS

<p>Arbeid Adelt<br />Molen Verheyen</p>

Foto: Willem Jans

<p>Arbeid Adelt<br />Molen Verheyen</p>

Foto Nico Jurgens, Hoorn, 1976

<p>Arbeid Adelt<br />Molen Verheyen</p>

Foto: Archief Gazet van Antwerpen (anno 1955)

<p>Arbeid Adelt<br />Molen Verheyen</p>

Oude prentkaart (coll. D. Vandenbulcke, Staden)

<p>Arbeid Adelt<br />Molen Verheyen</p>

Prentkaart jaren 1960. Verzameling Ons Molenheem

Bijlagen

Jaarlijks aantal asomwentelingen
2003: 119.807

Intekendatum: voorjaar 2008
Molen:  Weelde (Ravels, Antw.), Molen Arbeid Adelt - stenen stellingmolen met aangebouwde maalderij
Bouwheer & ontwerper: Gemeente Ravels, Technische Dienst (Michel Van de Ven)
Opdracht: Onderhoud fase 1: nieuwe gaanderij in azobé (i.p.v. het bestaande eikenhout) met schuine schoren (i.p.v. de bestaande niet-oorspronkelijke verticale  schoren); o/cat. D24, kl. 1
Plaats aanbesteding: Gemeentehuis, Gemeentelaan 60, 2381 Ravels
Toewijzing: Thomaes Molenbouw nv, Roeselare

Intekendatum: 16.04.2010, 11 u.
Molen:  Weelde (Ravels, Antw.), Molen Arbeid Adelt - stenen stellingmolen
Bouwheer & ontwerper: Gemeente Ravels Technische Dienst (Michel Van de Ven)
Opdracht: Onderhoud fase 2, timmer- en schrijnwerken; o/cat. D24, kl. 1; 60 dagen
Plaats aanbesteding: Gemeentehuis, raadzaal, Gemeentelaan 60, 2381 Ravels
Toewijzing: Peusens Dirk bvba, Merelbeke

Goedgekeurde projecten
Programma: PDPO II - As4 - Leader - Plattelandsontwikkeling
Algemeen
Projectnaam: Molen Arbeid Adelt
Projectinhoud: Het instant houden van het archeologisch en landelijk erfgoed voor bezoekers en toeristen. Opleidingen voor molenaars en restauratie van een aantal molens en dieselmotor.
Maatregel: Doelstelling 1, 2, 4, 5 en 6
Promotor: Molenkring Weelde vzw
Projectinfo
Projectgebied: Weelde (Ravels)
Projecttiming: 01/07/2009 - 01/07/2010
Datum beslissing: 20/06/2009
Financiële info
Totale kostprijs project: € 86.735,00
Europese subsidie: € 16.913,33
Vlaamse subsidie: € 18.734,33
Subsidie provincie Antwerpen: € 20.747,01
Andere financiering: € 30.375,25
Europees geld in de provincie Antwerepn: € 56.377,75

Overlijdensbericht in de Belgische Molenaar van 28.08.1953.
Angelina Van de Wouwer overleden
Op 23 Augustus 1953 is te Weelde op de leeftijd van 102 jaren en 4 maanden overleden
Mevrouw Angelina VVan de Wouwer, weduwe van Mijnheer Karel Verheyen,
moeder van Mijnheer Jan Verheyen, molenaar te Weelde, lid van de moelnaarsbond der provintie Antwerpen "Ons Belang".
De plechtige lijkdienst, gevolgd van de teraardebestelling, heeft plaats gehad op Donderdag 27 Augustus 1953, te 11 uur, in de parochiale kerk van St. Michiel te Weelde.

Persberichten. EMA, "Molen", in: Het Nieuwsblad, 29.11.2007 en 19.12.2007.
De molen in Weelde wordt binnenkort in zijn oude glorie hersteld. Het gemeentebestuur van Ravels trekt bijna 47.000 euro uit voor een grootscheeps onderhoud van de molen.
RAVELS - De molen van Weelde krijgt volgend jaar een onderhoudsbeurt. Het gemeentebestuur trekt daar 60.000 euro voor uit. (ema)

KaVB, "Ravels verhoogt opcentiemen", in: Gazet van Antwerpen, 12.12.2007.
De gemeenteraad van Ravels heeft maandagavond het gemeentelijk budget voor 2008 goedgekeurd. Wij geven een greep uit de investeringen van het gemeentelijke budget in Ravels.
- Onderhoud van de molen (60.000 euro)

Persbericht. EMA, "Molen", in: Het Nieuwsblad, 07.05.2008.
Ravels - Zodra de heemkundekring Nicolaüs Poppelius haar archief verhuisd heeft naar de pastorij in Weelde-Station, worden alle lokale in de molen van Weelde ter beschikking gesteld aan de molenkring Arbeid Adelt. Dat besliste de gemeenteraad. (ema)

Persbericht. EMA, "Kerstster", in: Het Nieuwsblad, 09.12.2008.
Ravels - De brandweer plaatst zaterdag een heuse kerstster bovenop de molen van Weelde. Terwijl de pompiers hun ladders uitklappen, bakken de leden van molenvereniging Arbeid Adelt warme wafels en delen ze die gratis uit aan de toeschouwers. (ema)

EMA, "Molen van Weelde gerenoveerd", Het Nieuwsblad, 13.10.2009.
Ravels - Het gemeentebestuur trekt 64.735 euro uit voor de renovatie van de molen van Weelde. De kap, de gaanderij en de wieken werden vorig jaar al opgeknapt. Nu is de mechaniek van de molen aan de beurt. Dat bevestigt schepen van Openbare Werken Jos Coppens (CD&V).

EMA, "Molen verder gerenoveerd", Het Nieuwsblad, 12.01.2010.
Ravels - De molen van Weelde lijkt wel een lopende rekening. Vorig jaar werden de kap, de gaanderij en de wieken opgeknapt. Nu is de mechaniek aan de beurt. En voor volgend jaar staat er nog eens 75.000 euro ingeschreven in de begroting voor de ‘derde fase van de renovatie'.

Onderhoudswerken molen Weelde-fase 2
Publicatie:  2010-03-04   N. 004088     Pagina: 5919
Aankondiging van een opdracht
Werken
Afdeling I. Aanbestedende dienst
I.1) Naam, adressen en contactpunt(en) : Gemeente Ravels, Gemeentelaan 60, 2381 Ravels, België
Contactpunt(en): De heer Michel Van de Ven
Tel. +32 14654852, fax +32 14659468
E-mail: technische.dienst@ravels.be
Adres van de aanbestedende dienst: www.ravels.be
Nadere inlichtingen zijn te verkrijgen op het volgende adres: zelfde adres als voor het(de) hierboven vermelde contactpunt(en).
Bestek en aanvullende documenten (zoals documenten voor een concurrentiegerichte dialoog en een dynamisch aankoopsysteem) zijn verkrijgbaar op het volgende adres: zelfde adres als voor het(de) hierboven vermelde contactpunt(en).
Inschrijvingen of aanvragen tot deelneming moeten worden gericht aan: zelfde adres als voor het(de) hierboven vermelde contactpunt(en).
I.2) Type aanbestedende dienst en hoofdactiviteit of -activiteiten:
Regionale of plaatselijke instantie.
- Algemene overheidsdiensten.
De aanbestedende dienst koopt namens andere aanbestedende diensten: neen.
Afdeling II. Voorwerp van de opdracht
II.1) Beschrijving.
II.1.1) Door de aanbestedende dienst aan de opdracht gegeven benaming:
Onderhoudswerken molen Weelde-fase 2
II.1.2) Type opdracht en plaats van uitvoering van de werken, levering van de goederen of verlenen van de diensten:
Werken. Uitvoering.
Belangrijkste plaats van uitvoering van de werken: Molen Weelde
NUTS-code: BE213
II.1.3) De aankondiging betreft: Een overheidsopdracht.
II.1.5) Korte beschrijving van de opdracht of de aankoop(aankopen): Onderhoudswerken molen Weelde-fase 2
II.1.6) CPV-classificatie (gemeenschappelijke woordenlijst overheidsopdrachten):
Hoofdopdracht: 45454100 - Restauratiewerkzaamheden
Bijkomende opdracht: 31121310 - Windmolens
Bijkomende opdracht: 45422000 - Timmer- en schrijnwerk
II.1.7) Opdracht valt onder de Overeenkomst inzake overheidsopdrachten (GPA): neen.
II.1.8) Verdeling in percelen: neen.
II.1.9) Varianten worden geaccepteerd: neen.
II.2) Hoeveelheden of omvang van de opdracht.
II.2.2) Opties: neen.
II.3) Looptijd of uitvoeringstermijn van de opdracht : 60 dagen.
Afdeling III. Juridische, economische, financiële en technische inlichtingen
III.1) Voorwaarden met betrekking tot de opdracht.
III.1.1) Verlangde borgsommen en waarborgen: Borgtocht (5 % van het oorspronkelijk bedrag van de opdracht (excl. btw), afgerond naar het hogere tiental)
III.1.4) Andere bijzondere voorwaarden voor de uitvoering van de opdracht: neen.
III.2) Voorwaarden voor deelneming.
III.2.1) Persoonlijke situatie van ondernemers, waaronder de vereisten in verband met de inschrijving in het beroeps- of handelsregister. Inlichtingen en formaliteiten om na te gaan of aan de vereisten is voldaan: Attest van in orde zijn met de betaling van de sociale zekerheidsbijdragen.
III.2.2) Economische en financiële draagkracht :
Inlichtingen en formaliteiten om na te gaan of aan de vereisten is voldaan: Zie bestek
III.2.3) Vakbekwaamheid:
Inlichtingen en formaliteiten om na te gaan of aan de vereisten is voldaan: Een lijst van de voornaamste gelijkaardige werken uitgevoerd tijdens de laatste vijf jaar, en gestaafd door getuigschriften van goede uitvoering.
Eventueel vereiste minimumeisen: Vereiste erkenning: D24 (Restauratie van monumenten), Klasse 1
III.2.4) Voorbehouden opdrachten: neen.
Afdeling IV. Procedure
IV.1) Type procedure.
IV.1.1) Type procedure: Openbaar.
IV.1.3) Beperkingen van het aantal ondernemingen tijdens de onderhandeling of de dialoog: neen.
IV.2) Gunningscriteria.
IV.2.1) Gunningscriteria: Laagste prijs.
IV.2.2) Er wordt gebruik gemaakt van een elektronische veiling: neen.
IV.3) Administratieve inlichtingen.
IV.3.1) Referentienummer van het dossier bij de aanbestedende dienst: 2010-017
IV.3.2) Eerdere aankondigingen betreffende dezelfde opdracht: neen.
IV.3.3) Voorwaarden voor de verkrijging van bestekken en aanvullende documenten of een beschrijvend document:
Termijn voor ontvangst van aanvragen voor documenten of voor toegang tot documenten: Datum: 16/4/2010; tijdstip: 11:00
Tegen betaling verkrijgbare documenten: neen.
IV.3.4) Termijn voor ontvangst van inschrijvingen of deelnemingsaanvragen: 16/4/2010; tijdstip: 11:00
IV.3.6) Taal of talen die mogen gebruikt worden bij inschrijvingen of verzoeken tot deelneming: Nederlands
IV.3.7) Minimumtermijn gedurende welke de inschrijver zijn inschrijving gestand moet doen: Periode: 90 dagen.
IV.3.8) Omstandigheden waarin de inschrijvingen worden geopend: datum: 16/4/2010; tijdstip: 11:00
Plaats: gemeentehuis, raadzaal
Afdeling VI. Aanvullende inlichtingen
VI.1) Periodieke opdracht: neen.
VI.2) houdt verband met een project en/of een programma dat met middelen van de Europese Gemeenschap wordt gefinancierd: neen.
VI.4) Beroepsprocedures.
VI.5) Datum van verzending van deze aankondiging: 2/3/2010(Gratis publicatie in uitvoering van artikel 15 van het KB van 12 januari 2006)

Open-molendagen 4 en 5 september 2010
De voorzitter en bestuursleden van de Molenkring Arbeid Adelt vzw hebben de eer en het genoegen u van harte uit te nodigen op de OPEN-MOLENDAGEN ter gelegenheid van de opening van de vernieuwde maalderij met ontvangst- & tentoonstellingsruimte.  De ingebruikname van het educatief,  stage- & opleidingscentrum voor molenaars met zes nieuwe molens, mechanisch aangedreven door een dieselmotor (HR6 Ruston) voor ambachtelijk gemaal.
Deze realisatie is het eindresultaat van het Leaderproject "Molen Arbeid Adelt" van de Molenkring Arbeid Adelt vzw, binnen het Leadergebied MarkAante Kempen van de provincie Antwerpen.
Wij verwelkomen u graag op zaterdag en zondag 4 en 5 september 2010 van 10.00 tot 17.30 u aan de molen "Arbeid Adelt" Torenstraat 12 te 2381 Weelde.

Kathleen Van Beurden, "Vernieuwde molen zet deuren open", Gazet van Antwerpen, 01.09.2010.
De maalderij, de ontvangst- en tentoonstellingsruimte en het educatief centrum van de molen Arbeid Adelt in de Torenstraat in Weelde werden onlangs vernieuwd in het kader van een Leaderproject. Er werden zes nieuwe molens geïnstalleerd, die mechanisch worden aangedreven door dieselmotoren, zodat er ambachtelijk gemaald kan worden.
Op zaterdag en zondag 4 en 5 september zet de molenkring Arbeid Adelt de deuren open, zodat iedereen de vernieuwde molen van binnen kan bekijken. Bezoekers zijn beide dagen welkom van 10u tot 17u30 en toegang is gratis.

EMA, "Molen in Weelde gerenoveerd", Het Nieuwsblad, 03.09.2010.
RAVELS - De oude windmolen in de Torenstraat in deelgemeente Weelde is helemaal gerenoveerd. Zowel de maalderij als de ontvangst- en tentoonstellingsruimte kregen een grondige opknapbeurt. Dit weekend wordt het vernieuwde monument officieel geopend voor het publiek.

Kathleen Van Beurden, "Vliegveld, watertoren en molen zetten deuren open", Gazet van Antwerpen, 06.09.2010.
Voor de Open Monumentendag zetten de molen Arbeid Adelt, het vliegveld en de watertoren in Weelde (Ravels) op zondag 12 september hun deuren open. De gemeentelijke brandweerdienst organiseert ook een tentoonstelling aan de molen, met oude foto's, brandweervoertuigen en -materiaal.
De Open Monumentendag staat dit jaar in heel Vlaanderen in het teken van de vier elementen. Die zijn zondag ook in Ravels vertegenwoordigd: water (in de watertoren tussen Weelde en Eel), lucht (demonstraties van de zweefvliegclub aan het vliegveld), vuur (tentoonstelling van de brandweer) en aarde (graan malen in de molen).
Elk kwartier à twintig minuten rijdt een gratis pendelbus van de drie sites naar de parkings aan de Sint-Michielskerk, het Heilig-Hartplein en het Molenslop. Aan de drie monumenten zelf is maar beperkte parkeergelegenheid. Bezoekers zijn welkom tussen 10u tot 17u. openmonumenten.be, info at dewouwer.be, tel. 014-65.21.55

KaVB, "Molenfeesten", Gazet van Antwerpen, 17.08.2012
Ravels. Fanfare SNK Weelde organiseert op 25 en 26 augustus de Molenfeesten aan Molen Arbeid Adelt in Weelde. Als u een ploeg van maximaal zes personen samenstelt, kunt u zaterdag om 20u deelnemen aan een quiz. Zondag staat er van 's ochtends tot 's avonds een tent aan de molen waar u vanaf 7.30u kunt ontbijten, vanaf 11.30u kunt barbecueën en vier concerten kunt beluisteren.

KaVB, "Molenbarbecue", Gazet van Antwerpen, 21.06.2013.
De molenkring Arbeid Adelt organiseert dit jaar opnieuw een barbecue voor Vlaanderen Feest. De barbecue vindt plaats op 30 juni om 12.30u aan de molen in de Torenstraat. Inschrijven verplicht. KaVB info @ grafics.be

Kathleen Van Beurden, "Bakker Koen Dilen maakt molenbrood van tarwe gemalen in molen Arbeid Adelt", Gazet van Antwerpen, 10.05.2012.
In de bakkerij van Koen Dilen uit Weelde wordt vanaf volgende week molenbrood verkocht. Daarvoor krijgt de bakker hulp van de molenaars van Molenkring Arbeid Adelt, die elke week speciale tarwe zullen malen in hun gerestaureerde molen. "Het resultaat is een ambachtelijk en gezond brood", legt bakker Dilen uit.
De molenaars in de eeuwenoude molen Arbeid Adelt in Weelde worden voortaan elke zondag aan het werk gezet om tarwe te malen voor bakker Koen Dilen. Die maakte een recept voor wit, grof en donker molenbrood en voor een klein zacht brood dat Molensteentje gedoopt wordt. "De tarwe, die we speciaal voor dit brood geselecteerd hebben, wordt gemalen op de authentieke zware molenstenen", vertelt Dilen. "Er wordt heel rustig gemalen zodat de temperatuur laag blijft en alle smaakstoffen en vitamines goed bewaard blijven. Na het malen gaat het meel naar onze bakkerij, waar het ambachtelijk verwerkt wordt tot een deeg, dat tenslotte twee keer gebakken wordt, waardoor het brood een extra krokante korst krijgt." Met zijn molenbrood wil Dilen Ravels op de kaart zetten met een nieuw streekproduct. "Ik zocht al langer naar een nieuw uniek en exclusief brood", vervolgt Koen Dilen. "Want als ambachtelijke bakker moeten we ons kunnen onderscheiden van de grote supermarktketens, die voortaan ook vaak broden verkopen. Maar dat brood wordt vaak industrieel gemaakt, terwijl wij verschillende keren per dag vers brood afbakken." Koen kreeg het idee voor het molenbrood tijdens een rondleiding die de Turnhoutse bakkersbond een tijd geleden organiseerde in de molen van Weelde. En toen na een eerste gesprek met de molenaars bleek dat zij enthousiast waren om tarwe voor ons te malen, is het idee echt beginnen groeien. "Voor de molenaars is het belangrijk dat de molen regelmatig kan draaien", weet Koen. "Voor hen is dat een hobby, dus ze worden hier niet voor betaald." Bakker Koen Dilen heeft zijn nieuwe molenbrood al voorgeschoteld aan een uitgebreid testpanel, onder wie de molenaars. "De reacties waren heel positief", verzekert hij. "En ook ikzelf ben verkocht aan deze nieuwe smaak: mijn ontbijt zal voortaan vaak uit een versgebakken molenbroodje bestaan." Het molenbrood is vanaf vrijdag 18 mei te koop in de winkels van bakker Dilen in Ravels en Weelde en kost 2,10 euro per stuk.
www. bakkerijdilen. be Foto Bert De Deken

Wendy Luyks, "Uitstap - Ravels. Molenfeesten", Het Nieuwsblad, 20.08.2014.
Wat? SNK Weelde staat zoals altijd paraat om alle fietsers van De Schakel in de watten te leggen tijdens de Molenfeesten! De Molenhut staat klaar als start- en controlepunt, er zal randanimatie aanwezig zijn én uiteraard kan iedereen terecht in de feesttent voor een heerlijk ontbijt, live muziek, enzovoort.
Wanneer? 31 augustus
Waar? Feesttent aan molen ‘Arbeid Adelt’, Torenstraat 12, Ravels
Info: www. snkweelde. be

Eddy Meulemans, "Ravels Zingt Ook' kopieert succesformule van buurgemeenten Arendonk en Dessel", Het Nieuwsblad, 28.08.2014.
De geselecteerde popklassiekers worden niet ingezongen door Vlaamse of internationale sterren, maar wel door enthousiaste lokale zangers en zangeressen.
Ravels - Na ‘Arendonk Zingt’ en ‘Dessel Zingt’ wordt er dit weekend een nieuw soortgelijk muziekfestival ingericht in onze regio: ‘Ravels Zingt Ook’. Gezien het succes bij de buren verwachten de organisatoren ook in Ravels al meteen meer dan duizend bezoekers.
In een grote feesttent aan de molen van Weelde vindt vrijdagavond de eerste editie van 'Ravels Zingt Ook' plaats. Het wordt een echt dorpsfestival, zonder grote Vlaamse of internationale sterren op de affiche. Op het podium staan alleen gewone mensen uit het dorp die de hele avond een repertoire brengen van vrolijke hits van vroeger en nu. De lokale zangers en zangeressen worden begeleid door vier professionele muzikanten op gitaar, bass, keyboard en drums.
'Bedoeling is dat de hele tent uit volle borst meezingt', zegt zangcoach Yvonne Peters. 'Niemand hoeft op zijn stoel te blijven zitten. We hopen dat iedereen mee danst en springt.'
Het geplande repertoire is heel divers. De liedjes hebben maar één gemene deler: ze hebben allemaal een hoog 'meezinggehalte', van Dromen zijn bedrog van Marco Borsato tot Waterloo van Abba en Ik hou van u van Noordkaap.
Core business
Hoewel hij zelf niet officieel mee in de organisatie zit, is burgemeester Walter Luyten (CD&V) wel de aanstoker van het nieuwe gratis 'meezingfestival'. 'Het organiseren van een muziekfestival is niet onze core business', bekent de burgemeester. 'Maar als gemeentebestuur hebben we wel de verplichting om de inwoners samen te brengen en een gezellig gemeenschapsgevoel te stimuleren. En hoe kan dat beter dan door samen populaire liedjes te zingen?'
Zaterdag en zondag wordt er aan de molen in Weelde overigens nog gewoon verder gefeest, met de jaarlijkse 'Molenfeesten' van fanfare Sint-Nicolaüskring. Het feestprogramma omvat onder meer een overvloedig ontbijt met spek en eieren, koffiekoeken en gebak, maar ook een quiz, livemuziek en... Westmalle-trappist van het vat. Meer info vind je op www. snkweelde.be.

Eddy Meulemans, "Beste molen van België krijgt staartster", Het Nieuwsblad, 15.12.2014.
De ster schittert hoog en droog: 37 meter boven de begane grond. Foto: ema
Arendonk / Ravels -De brandweer van Arendonk moest zaterdag uitrukken voor een noodopdracht in Weelde. Daar wilden de lokale molenaars een kerstster op de dorpsmolen bevestigen, maar hun armen waren niet lang genoeg.
Normaal zouden de brandweermannen van Ravels langskomen om de kerstster op de wieken te monteren, maar hun ladderwagen bleek tijdelijk defect. Daarom werden de collega’s uit buurgemeente Arendonk opgetrommeld. Zij slaagden erin om de 27 meter lange staartster snel en stevig vast te maken aan het uiterste uiteinde van de hoogste wiek.
“Ze moesten hun ladder helemaal uitschuiven, want de hoogste tip van de wiek bevindt zich maar liefst 37 meter boven de grond”, zegt molenaar Geerard Leemans (74), voorzitter van molenkring Arbeid Adelt.
De molen van Weelde is een historische stellingmolen uit 1850. Hoewel hij intussen al 164 jaar oud is, is de molen nog in perfecte conditie. “Tweemaal per week wordt hier nog echt gemalen”, zegt Geerard. “Met het ambachtelijk gemalen graan bakt bakker Koen Dilen in Ravels zijn ‘molenbrood’. Maar ons graan wordt ook gebruikt om er bier mee te brouwen: de Ravelse Blonde, het officiële dorpsbier van Ravels. Onze molen is de actiefste toeristische molen van heel België. Nergens wordt er nog zo veel graan gemalen als hier in Weelde, zo’n 40 ton per jaar.”
In en rond de molen van Weelde vond zaterdag een groot volksfeest plaats, waarbij de molenaars trakteerden op versgebakken wafels. “Negen volle emmers deeg hebben we bereid”, zegt Geerard trots. “Alles samen gaat het om 20 kilo bloem, 20 kilo boter, 20 kilo suiker en 60 eieren.”
Molenkring Arbeid Adelt telt vandaag negen gediplomeerde molenaars. “En er zijn er nog drie in opleiding”, zegt Geerard. “Wat je zoal moet kunnen om molenaar te worden? De cursus omvat twaalf lessen en gaat onder meer over weer en wind, de mechaniek van een molen, de verschillende graansoorten en restauratietechnieken.”


Literatuur

Archieven
Archief Onroerend Erfgoed provincie Antwerpen, dossier 1132.

Werken

Laurent Woestenburg, "De molen van Weelde", De Drie Goddelijke Deugden (Heemkundekring Nicolaüs Poppelius - Ravels, Weelde, Poppel), VI, 2001, 2 (nr. 20), p. 104 e.v.
H. Holemans & P.J. Lemmens, "Molens der Noorder- en Oosterkempen", Nieuwkerken, Ten Bos, 1980, p.117-119.
S. De Sadeleer & G. Plomteux, "Inventaris van het cultuurbezit in België, Architectuur, Provincie Antwerpen, Arrondissement Turnhout, Kanton Arendonk, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen 16N6", Brussel - Turnhout, 2004.
E. D(e) K(inderen), "De stenen molen van Weelde wordt hersteld", in: De Belgische Molenaar, LXXI, 1976, nr. 7 (7 april), p. 111.
F. Brouwers, "De toekomst van een verleden. Levende molens in de provincie Antwerpen", s.l., Levende Molens Werkgroep Kempen-Antwerpen, (1997).
J. Spruyt, "Weelde, die scoone!", in: Natuur- en Stedenschoon, LXVII, 1998, nr. 1, p. 27-28.
R. Hoeben, "De stenen molen van Weelde. (Portret van een draaiende molen)", in: Natuur- en Stedeschoon, 59 (1990), nr. 5, p. 22-23, ill.;
Paul Hendriks, "De windmolens. 29. Weelde", in: P. Hendriks & R. Hoeben, "Provincie Antwerpen, wind- en watermolens", Antwerpen, 1978, p. 23;
"Molen afgebrand te Weelde", in: De Belgische Molenaar, I, 1906, nr. 7 (14 sept.), p. 2;
(L. Smet), "Ons molenpatrimonium in de provincie Antwerpen: stenen windmolen van Weelde", in: Molenecho's, VI, 1978, nr. 7 (juli), p. 52;
Jan Roijakers, "Rektificatie over herstel van de molen te Weelde", in: De Belgische Molenaar, jg. 71, nr. 9 (7 mei 1976), p. 132;
"De storm", in: De Belgische Molenaar, jg. 16, nr; 46 (12 nov. 1921), p. 2;
E(ls) D(e) K(inderen), "De molen van Weelde aangekocht door de gemeente - Historisch overzicht", in: "Levende Molens", jg. 11 (1989), p. 18-19, ill.;
Els De Kinderen, "De windmolen van Weelde draait weer", in: Levende Molens, jg. 2, 1979, nr. 19 (7 oktober 1979), p. 256;
P.J. Lemmens, "Molenoverzicht uit het Arrondissement Turnhout van 1830 tot heden", Heemkundig Handboekje voor de Antwerpse Randgemeenten, Kwartaalschrift, Borgerhout, Gitschotel Buurschap, Jg. 12, [1964], nr. 3, p. 34.
"Angelina Van de Wouwer overleden", in: De Belgische Molenaar", 28.08.1953.
Herman Holemans, "Wind- en watermolens van de provincie Antwerpen. Kadastergegevens 1835-1990. Deel 3. Gemeenten P-Z", Opwijk, Studiekring Ons Molenheem, 2011.

Persberichten
"Geklasseerde molen van Weelde wordt gerestaureerd", in: Het Volk, 03.01.1963.
"De windmolen van Weelde", in: Het Handelsblad, 28.01.1963.
EMA, "Molen", in: Het Nieuwsblad, 29.11.2007 en 19.12.2007.
KaVB, "Ravels verhoogt opcentiemen", in: Gazet van Antwerpen, 12.12.2007.
EMA, "Molen", in: Het Nieuwsblad, 07.05.2008.
EMA, "Kerstster", in: Het Nieuwsblad, 09.12.2008.
EMA, "Molen van Weelde gerenoveerd", Het Nieuwsblad, 13.10.2009.
EMA, "Molen verder gerenoveerd", Het Nieuwsblad, 12.01.2010.
Kathleen Van Beurden, "Vernieuwde molen zet deuren open", Gazet van Antwerpen, 01.09.2010.
EMA, "Molen in Weelde gerenoveerd", Het Nieuwsblad, 03.09.2010.
Kathleen Van Beurden, "Vliegveld, watertoren en molen zetten deuren open", Gazet van Antwerpen, 06.09.2010.
KaVB, "Molenfeesten", Gazet van Antwerpen, 17.08.2012
KaVB, "Molenbarbecue", Gazet van Antwerpen, 21.06.2013.
Kathleen Van Beurden, "Bakker Koen Dilen maakt molenbrood van tarwe gemalen in molen Arbeid Adelt", Gazet van Antwerpen, 10.05.2012.
Wendy Luyks, "Uitstap - Ravels. Molenfeesten", Het Nieuwsblad, 20.08.2014.
Eddy Meulemans, "Ravels Zingt Ook' kopieert succesformule van buurgemeenten Arendonk en Dessel", Het Nieuwsblad, 28.08.2014.
Eddy Meulemans, "Beste molen van België krijgt staartster", Het Nieuwsblad, 15.12.2014.


Laatst bijgewerkt: zondag 25 december 2016
Stuur uw teksten over deze molen Stuur een (nieuwe) foto van deze molen  

 

De inhoud van deze pagina's is niet printbaar.

zoek in databasezoek op provincieStuur een e-mail over molen <?=$naam?>, <?=$plaats?>homevorige paginaNaar Verdwenen Molens